Η παχυσαρκία περιγράφει την κατάσταση όπου υπάρχει υπερβολική συσσώρευση λίπους στο σώμα. Αφορά ένα όλο και αυξανόμενο ποσοστό των ανθρώπων και συχνά συνοδεύεται από σοβαρά προβλήματα υγείας. Οι ασθενείς επιλέγουν να υποβληθούν σε μια χειρουργική επέμβαση για να καταπολεμήσουν την παχυσαρκία λόγω των σωματικών ψυχολογικών και κοινωνικών προεκτάσεων που βιώνουν. Να σημειωθεί ότι οι επεμβάσεις για την απώλεια βάρους γίνονται από την ειδικότητα της γενικής χειρουργικής ενώ οι επεμβάσεις για την αποκατάσταση της μεγάλης χαλάρωσης του δέρματος κα των λοιπών ιστών διενεργούνται από τους πλαστικούς χειρουργούς.

Ποια είναι τα αίτια της παχυσαρκίας;

Τα αίτια της παχυσαρκίας μπορούν να εντοπιστούν σε ενδογενή και εξωγενή. Τα ενδογενή αίτια σχετίζονται με την κληρονομικότητα και την προδιάθεση,ενώ τα εξωγενή με τη διατροφή, τη σωματική δραστηριότητα και την επιρροή του οργανισμού από χρόνιες φαρμακευτικές θεραπείες που επιδρούν στον μεταβολισμό και την ψυχολογία του ατόμου.

Επιπλέον, σημαντικό ρόλο στην πρόσληψη τροφής διαδραματίζουν 2 μηχανισμοί: ο ομοιοστατικός,και ο ηδονιστικός. Από τον ομοιοστατικό προκύπτει το αίσθημα της πείνας, όταν ο οργανισμός έχει ανάγκη να αναπληρώσει την ενέργεια του, και από τον ηδονιστικό προκύπτει η όρεξη, η οποία ενεργοποιείται από ερεθίσματα όπως η όσφρηση και η όραση φαγητών.

Τα αίτια της παχυσαρκίας είναι σίγουρα πολυπαραγοντικά και αλληλοσυνδεόμενα. Κάθε περίπτωση είναι διαφορετική, γι’ αυτό και μόνο ο ιατρός είναι υπεύθυνος να υποδείξει αν είναι απαραίτητη η χειρουργική επέμβαση.

Ιδανικοί υποψήφιοι για χειρουργική επέμβαση παχυσαρκίας

Οι ιδανικοί υποψήφιοι για χειρουργική επέμβαση παχυσαρκίας είναι ασθενείς που εμφανίζουν τα παρακάτω χαρακτηριστικά:

  • Ο Δείκτης Μάζας Σώματος (BMI) τους είναι μεγαλύτερος από 40.
  • Ο Δείκτης Μάζας Σώματος (BMI) τους είναι μεταξύ 35 και 40 και αντιμετωπίζουν προβλήματα που σχετίζονται με την παχυσαρκία όπως: σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2, υψηλή αρτηριακή πίεση, οστεοαρθρίτιδα, υπερλιπιδαιμία, γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση.
  • ‘Έχουν επιχειρήσει επανειλημμένα να χάσουν βάρος με διατροφή και άσκηση, αλλά δεν το έχουν επιτύχει ή το έχουν επιτύχει ως ένα βαθμό,  αλλά έχουν ξαναπάρει βάρος σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα.

Είδη χειρουργικών επεμβάσεων παχυσαρκίας

Όλα τα είδη των επεμβάσεων παχυσαρκίας αλλάζουν την ανατομία του γαστρεντερικού σωλήνα. Στόχος τους είναι η μείωση του όγκου του στομάχου, που έχει ως αποτέλεσμα την μείωση της ποσότητας τροφής και του χρόνου που παραμένει η τροφή στο έντερο, άρα την πρόσληψη λιγότερων θερμίδων. Επιπλέον, οι επεμβάσεις παχυσαρκίας επηρεάζουν τη λειτουργία του μεταβολισμού, με αποτέλεσμα να μειώνεται το αίσθημα της πείνας και να αυξάνεται το αίσθημα του κορεσμού.

Υπάρχει πλήθος επεμβάσεων και τεχνικών που έχουν ως σκοπό την καταπολέμηση της παχυσαρκίας. Τα πιο συνηθισμένα και δοκιμασμένα είδη που χρησιμοποιούν οι γενικοί χειρουργοί είναι:

  • Η επιμήκης γαστρεκτομή ή  γαστρικό μανίκι. Πρόκειται για μια επέμβαση όπου αφαιρείται ένα μεγάλο μέρος του στομάχου με μία τομή κατά μήκος του γαστρεντερικού σωλήνα.
  • Η γαστρική παράκαμψη (bypass). Πρόκειται για μια επέμβαση όπου ο ιατρός δημιουργεί έναν μικρό σωλήνα, ο οποίος συνδέει τον οισοφάγο με το λεπτό έντερο, παρακάμπτοντας ένα μεγάλο κομμάτι του στομάχου.
  • Ο γαστρικός δακτύλιος. Πρόκειται για μια επέμβαση όπου τοποθετείται ένας δακτύλιος σιλικόνης στο άνω μέρος του στομάχου. Ο δακτύλιος μπορεί να σφίξει ή να χαλαρώσει μέσω μιας ένεσης που περιέχει ένα διάλυμα αλάτων.
  • Το γαστρικό μπαλόνι. Πρόκειται για μια επέμβαση όπου τοποθετείται ένα μπαλόνι στο εσωτερικό του στομάχου και έπειτα φουσκώνεται με αέρα ή αλατόνερο μέσω γαστροσκόπησης. Είναι αποτελεσματική κυρίως σε άτομα με χαμηλό Δείκτη Μάζας Σώματος, γιατί αποτελεί μια προσωρινή τεχνική με διάρκεια έως 6 μηνών.

Η διάρκεια μιας χειρουργικής επέμβασης παχυσαρκίας κυμαίνεται από 1,5 έως 3 ώρες, ανάλογα με το είδος της επέμβασης που θα χρησιμοποιηθεί.

Προετοιμασία

Για να υποβληθεί ένας ασθενής σε κάποια από τις παραπάνω επεμβάσεις, πρέπει να έχει περάσει έναν ενδελεχή έλεγχο που περιλαμβάνει γενικό check-up, ακτινογραφίες, κ.ά.,  και συναντήσεις που αφορούν την ψυχική υγεία και τις διατροφικές συνήθειες.

Αναισθησία

Η χειρουργική επέμβαση παχυσαρκίας γίνεται στην πλειονότητα των περιπτώσεων με γενική αναισθησία, την οποία θα ορίσει ο ιατρός σε συνεργασία με έναν αναισθησιολόγο, με γνώμονα την άνεση και την ασφάλεια του ασθενή κατά τη διάρκεια της επέμβασης.

Μετεγχειρητικά

Μετά το τέλος της επέμβασης, είναι απαραίτητη η νοσηλεία για 1-3 μέρες. Για τις πρώτες μέρες ο ασθενής θα χρειάζεται να ακολουθήσει ειδική διατροφή που περιλαμβάνει πολύ νερό και φαγητό σε υγρή μορφή (π.χ. σούπες). Έπειτα και μέχρι το τέλος του δεύτερου μήνα η διατροφή του ασθενή πρέπει να αποτελείται από φαγητό με μαλακές υφές (όπως γιαούρτι, πουρές, κλπ.) και συμπληρώματα βιταμινών, ενώ είναι απαραίτητη η
εφ όρου ζωής μεταστροφή σε ένα υγιεινό διαιτολόγιο. Συμπληρωματικά, η συχνή ήπια άσκηση όπως το ποδήλατο, το κολύμπι και το περπάτημα, μπορούν να υιοθετηθούν άμεσα, συμβάλλοντας στην γρηγορότερη επίτευξη του αποτελέσματος και στην διατήρηση του.

Αποτέλεσμα και αποθεραπεία

Καθώς οι επεμβάσεις γίνονται λαπαροσκοπικά, η περίοδος αποθεραπείας όσον αφορά το δέρμα είναι πολύ σύντομη. Ωστόσο, ο ασθενής, μετά από μια επέμβαση παχυσαρκίας πρέπει να είναι προετοιμασμένος ψυχολογικά για τις δραστικές αλλαγές που πρόκειται να βιώσει τόσο στο σώμα του, όσο και στον γενικότερο τρόπο ζωής του.

Μετά από αρκετούς μήνες, όταν θα σταθεροποιηθεί στο νέο του βάρος, είναι πολύ πιθανό να θελήσει να προχωρήσει σε επανορθωτικές  επεμβάσεις για να διορθώσει την χαλάρωση που θα έχει υποστεί το δέρμα μετά από την απώλεια του βάρους.

Οι πιο συνηθισμένες επεμβάσεις που προτείνονται είναι: κοιλιοπλαστική, ανόρθωση στήθους ή επέμβαση γυναικομαστίας, ανόρθωση γλουτών, βραχιονοπλαστική και λίφτινγκ προσώπου.

Κόστος χειρουργικών επεμβάσεων παχυσαρκίας

Το κόστος μιας επέμβασης καταπολέμησης της παχυσαρκίας εξαρτάται από το είδος της επέμβασης που θα χρησιμοποιηθεί και βασίζεται στις ιδιαιτερότητες του κάθε ασθενή. Συμπληρωματικά, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη το κόστος της νοσηλείας, των ιατρικών εξετάσεων που θα απαιτηθούν πριν ή μετά την επέμβαση και της φαρμακευτικής αγωγής.